Gayrimenkul piyasasında satış adetleri düşmesine rağmen, “tapuda gerçek beyan” uygulaması sayesinde tapu harcı gelirlerinde rekor artış kaydedildi. 2026’nın ilk çeyreğinde satışlar yüzde 9,5 azalırken, harç gelirleri yüzde 73,6 artarak 51,8 milyar liraya ulaştı. Uzmanlar, dijital denetimlerle tespit edilen eksik beyanlar için yüzde 100 vergi ziyaı (kaybı) cezası uygulanacağı konusunda alıcı ve satıcıları uyarıyor.
Gayrimenkul sektöründe dijital denetimlerin sıkılaşması, tapu işlemlerinde “gerçek bedel” dönemini beraberinde getirdi. Geçmiş yıllarda yaygın olan satış bedelini düşük gösterme uygulaması, Gelir İdaresi Başkanlığı’nın ilan siteleri, banka kayıtları ve ekspertiz raporlarını çapraz kontrol etmesiyle büyük risk taşımaya başladı.
Satışlar Düştü, Gelir Katlandı
2026 yılının ilk üç ayına ilişkin veriler, piyasadaki daralmaya rağmen devletin kasasına giren harç bedellerinin arttığını gösteriyor. Yılın ilk çeyreğinde toplam satış adedi bir önceki yıla göre yüzde 9,5 oranında gerileyerek 628 bin seviyesine inse de, tapu harcı gelirleri 51 milyar 800 milyon lira ile zirve yaptı. Bu durum, piyasa fiyatlarının tapu senetlerine daha şeffaf yansıdığının bir göstergesi olarak kabul ediliyor.
Cezai İşlem Kapıda: Hem Alıcı Hem Satıcı Sorumlu
İstanbul Gayrimenkul Değerlendirme tarafından yapılan teknik uyarıda, gerçek değerin altında yapılan beyanların tespiti halinde ağır yaptırımların uygulanacağı vurgulandı. Eksik beyan tespit edildiğinde;
Aradaki fark üzerinden eksik ödenen harç tahsil edilecek.
Tahsil edilen tutar kadar (yüzde 100 oranında) vergi ziyaı (kaybı) cezası kesilecek.
Bu tutarlara ek olarak gecikme faizi işletilecek.
Pişmanlık Hükümleri ile Kurtulmak Mümkün
Uzmanlar, tapu harcının alıcı ve satıcı tarafından ayrı ayrı ödendiğini ve her iki tarafın da yasal sorumluluğu bulunduğunu hatırlatıyor. Geçmişte eksik beyanda bulunanların, vergi dairesi tarafından tespit edilmeden önce “pişmanlık” dilekçesi vererek düzeltme yapabileceği; bu sayede cezadan kurtulup sadece yasal faizi ödeyerek süreci tamamlayabileceği belirtiliyor.
