Kişisel Verileri Koruma Kurulu (KVKK), çalışma hayatında milyonlarca işçi ve işvereni doğrudan etkileyecek emsal niteliğinde bir ilke kararına imza attı. Resmi Gazete’nin bugünkü sayısında yayımlanarak yürürlüğe giren karara göre, iş yerlerinde çalışanların biyometrik verileri kullanılarak mesai takibi yapılması hukuka aykırı bulundu.
Kurul tarafından yayımlanan kararda; parmak izi, yüz tanıma, retina taraması, el geometrisi ve ses tınısı gibi unsurların “özel nitelikli kişisel veri” statüsünde olduğu hatırlatıldı. Bu tür biyometrik verilerin mesai devam kontrolü amacıyla işlenmesinin, personelin yazılı veya sözlü “açık rızası” bulunsa dahi, kanunlarda net bir şekilde belirtilmediği sürece yasal kabul edilemeyeceğine hükmedildi.
Çalışanın Rızası Özgür İradeyi Yansıtmayabilir
KVKK’nın yayımladığı ilke kararında, iş hukuku açısından kritik bir ayrıntıya dikkat çekildi. İşveren ile çalışan arasındaki mevcut ekonomik ve idari güç dengesizliği nedeniyle, personelden alınan onayların her zaman özgür iradeye dayanıp dayanmadığının şüphe uyandırdığı ifade edildi. Çalışanın onay vermemesi ya da verdiği onayı sonradan iptal etmesi durumunda iş yerinde olumsuz bir muameleyle karşılaşma korkusu yaşayabileceği, bu durumun da hukuken “açık rızanın geçerliliğini” ortadan kaldıracağı vurgulandı.
Biyometrik Veri Yerine Alternatif Yöntemler Kullanılacak
Kurul, iş yerlerinde mesai giriş ve çıkışlarının denetlenebilmesi için kişisel hak ve hürriyetlere daha az müdahale eden alternatif ve yasal yöntemlerin mevcut olduğunu hatırlattı. Alınan karar doğrultusunda işverenlerin mesai takibini şu yöntemlerle yapması gerektiği bildirildi:
Şifreli giriş ve PIN tabanlı dijital sistemler,
RFID veya NFC özellikli akıllı kimlik kartları,
Geleneksel imza ve kağıt bazlı devam çizelgeleri,
Denetçi veya güvenlik gözetiminde elle yapılan kayıt girişleri.
Kararda, bu tür veri güvenliğini tehdit etmeyen yöntemler bulunurken doğrudan biyometrik verilere başvurulmasının, KVKK’nın temel taşlarından biri olan “ölçülülük ilkesine” aykırılık teşkil ettiği ve uygulamanın derhal sonlandırılması gerektiği karara bağlandı.
